De juiste dimmer voor ledspots is een uitvoering die past bij de aangesloten lampen of drivers. De vermelding \u2018geschikt voor led\u2019 geeft een eerste aanwijzing, maar is geen garantie dat iedere combinatie soepel dimt.<\/p>\n
Begin daarom bij de typenummers van je verlichting. Met de dimgegevens en een eventuele compatibiliteitslijst kun je gericht led-dimmers<\/a> vergelijken.<\/p>\n Controleer de verpakking of productgegevens van de lichtbron. Een niet-dimbare lamp wordt niet dimbaar door een andere wandschakelaar. Lees bij twijfel of alle ledlampen dimbaar zijn<\/a>.<\/p>\n Bij een GU10-spot zit de elektronica meestal in de lamp. Bij een spot met een losse driver bepaalt die driver mede hoe het systeem wordt geregeld. Noteer in dat geval ook het drivertype. Alleen het vermogen van de ledmodule vertelt niet welke dimmer nodig is.<\/p>\n Bij dimbare lichtbronnen op netspanning kom je faseaansnijding en faseafsnijding tegen. Faseafsnijding wordt veel gebruikt bij led, maar volg de voorschriften voor jouw lichtbron. Een universele dimmer kan meerdere belastingen ondersteunen zonder daarmee voor iedere lamp geschikt te zijn.<\/p>\n Een driver met bijvoorbeeld DALI- of 1\u201310V-aansturing vraagt een bijpassende regeling. Die kun je niet zomaar vervangen door een gewone fasegestuurde dimmer. Lees voor de techniek het verschil tussen faseaansnijding en faseafsnijding<\/a>.<\/p>\n Tel het werkelijke vermogen van de aangesloten spots op. Zes spots van 5 watt hebben samen een vermogen van 30 watt. Gebruik daarvoor niet het hogere wattage van de halogeenlamp die ze volgens de verpakking vervangen.<\/p>\n Vergelijk dit totaal met het toegestane bereik voor led van de dimmer. Het bereik voor gloeilampen kan anders zijn. Controleer daarnaast het maximale aantal lampen of drivers: inschakelstromen kunnen die grens mede bepalen.<\/p>\n De minimale belasting verschilt per dimmer. Er bestaat dus geen algemene ondergrens van 5 watt. Ook montageomstandigheden kunnen invloed hebben op de toegestane belasting; volg de handleiding.<\/p>\n Je wilt zes gelijke dimbare spots van 5 watt aansluiten: samen 30 watt. Stel dat twee dimmers allebei een opgegeven bereik van 3 tot 100 watt voor led hebben. Bij dimmer A staat voor dit lamptype maximaal vier lampen; bij dimmer B maximaal acht. Alle getallen in dit voorbeeld zijn fictief.<\/p>\nZijn de spots daadwerkelijk dimbaar?<\/h2>\n
Welke dimmethode ondersteunt de lamp?<\/h2>\n
Controleer minimum, maximum en aantal lampen<\/h2>\n
Rekenvoorbeeld: genoeg watt, maar toch te veel spots<\/h3>\n
| Controle<\/th>\n | Dimmer A<\/th>\n | Dimmer B<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 30 watt binnen het opgegeven bereik?<\/td>\n | Ja<\/td>\n | Ja<\/td>\n<\/tr>\n | ||||||||
| Zes lampen binnen de opgegeven aantalsgrens?<\/td>\n | Nee, maximaal vier<\/td>\n | Ja, maximaal acht<\/td>\n<\/tr>\n | ||||||||
| Al voldoende om definitief te kiezen?<\/td>\n | Nee, valt af voor deze opstelling<\/td>\n | Nee, ook methode, compatibiliteit en montage controleren<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n Dit laat zien waarom alleen wattages optellen onvoldoende is. Dimmer B blijft in dit voorbeeld een kandidaat. Controleer vervolgens of de fabrikant de exacte lamp-dimmercombinatie ondersteunt, welke instellingen gelden en of de toegestane belasting voor jouw montage moet worden verlaagd.<\/p>\n Staat jouw spot niet op een beschikbare compatibiliteitslijst, dan is daarmee nog niet bewezen dat hij ongeschikt is. Vraag de leverancier om bevestiging of een passende test. Gebruik bij die vraag de productcode van de lamp en bij een losse driver ook het drivertype.<\/p>\n Kies een passende bediening en montage<\/h2>\nWil je draaien, drukken of slim bedienen? Controleer of de uitvoering past in de inbouwdoos en bij het afdekmateriaal. Bij slimme dimmers kan onder meer een nuldraad nodig zijn. Een slimme lamp heeft vaak een eigen manier van dimmen en mag niet automatisch achter een gewone wanddimmer.<\/p>\n Laat de vaste aansluiting uitvoeren door een vakbekwaam installateur. Bewaar de typenummers, zodat bij vervanging dezelfde combinatie teruggevonden kan worden.<\/p>\n Wat geef je door aan de installateur?<\/h3>\nStuur een foto van de productlabels en noteer het aantal spots, hun vermogen en de gewenste bediening. Geef ook aan of er vanaf meerdere plaatsen bediend moet worden. Een extra bedieningspunt vraagt om een daarvoor geschikte oplossing; dat volgt niet automatisch uit de keuze voor een draaiknop.<\/p>\n Vraag om de typenummers van de gekozen dimmer en bijbehorende afdekking. Laat uitleggen welke instellingen voor deze combinatie zijn gebruikt. Daarmee kun je bij een latere uitbreiding controleren of een extra spot binnen dezelfde voorwaarden past.<\/p>\n Maak de eindcontrole concreet<\/h2>\nGebruik voor de zes spots uit het voorbeeld een korte testlijst. Laat na de elektrische controle alle zes op een hoge stand inschakelen. Dim vervolgens naar de laagste stabiele stand en test opnieuw inschakelen vanuit die stand. Controleer ook elk afgesproken extra bedieningspunt.<\/p>\n
|