Noodverlichting helpt bij het verlaten van een gebouw wanneer de normale verlichting uitvalt. In een horecazaak vraagt dat om een plan voor de daadwerkelijke indeling en het gebruik. Alleen een armatuur bij de uitgang ophangen is geen volledige beoordeling.
Noodverlichting en vluchtrouteaanduiding verschillen
Noodverlichting zorgt voor licht wanneer de normale voeding uitvalt. Vluchtrouteaanduiding laat met herkenbare pictogrammen zien waar de vluchtroute loopt. Een pictogramarmatuur verlicht niet automatisch de vloer over de hele route.
Laat daarom zowel zichtbaarheid van de aanduidingen als de benodigde verlichting van ruimtes en routes beoordelen. Ook de herkenning van trappen, routewijzigingen en uitgangen hoort bij het ontwerp.
Welke regels gelden voor jouw horecazaak?
Het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) bevat regels voor verlichting en vluchtrouteaanduiding. Welke bepalingen gelden, hangt onder meer af van gebruiksfunctie, bezetting en of het om bestaande bouw, nieuwbouw of verbouw gaat.
Een restaurantgedeelte en hotelkamers hoeven niet dezelfde gebruiksfunctie te hebben. Laat de situatie daarom beoordelen door een deskundige op het gebied van brandveiligheid en installaties. Een enkel bezoekersaantal is geen complete toets voor het hele pand.
De officiële uitleg staat bij IPLO over verlichting de IPLO over installaties bij brand. Deze pagina’s behandelen nieuwbouw en verwijzen ook naar relevante bepalingen voor bestaande bouw. Raadpleeg daarnaast de actuele tekst van het Besluit bouwwerken leefomgeving en laat vaststellen welke bepalingen op jouw situatie van toepassing zijn.
Begin met de bestaande situatie
Verzamel de actuele plattegrond, het gebruik van de verschillende ruimten, de bezettingsgegevens en beschikbare brandveiligheidsdocumenten. Voeg eerdere ontwerpen, oplevergegevens en onderhoudsrapporten toe. Noteer veranderingen, zoals een nieuwe zaalindeling, extra hotelkamers of een verplaatste bar.
Loop met de verantwoordelijke deskundige de routes na. Bekijk welke uitgangen daadwerkelijk worden gebruikt en waar deuren, gordijnen of decoratie het zicht kunnen beperken. Neem ook ruimtes mee waar personeel werkt en plekken die gasten minder goed kennen.
Een werkend groen pictogram is nuttige informatie, maar bewijst niet dat het hele ontwerp nog past. Laat ontbrekende gegevens en verschillen met de tekening vastleggen. De beoordeling moet uitgaan van het actuele gebouw en gebruik.
Leg de benodigde prestaties vast
Laat op een plattegrond vastleggen waar armaturen en pictogrammen komen. Noteer de vereiste lichtprestaties, herkenningsafstand, noodbedrijfsduur en montagevoorwaarden volgens het toepasselijke ontwerp.
Controleer dat decoratie, deuren en meubels de aanduidingen niet afschermen. Neem dit onderdeel op in het horecalichtplan en beoordeel wijzigingen in de indeling opnieuw.
Controleer voeding en eventuele railmontage
Er bestaan armaturen met een eigen accu en systemen met een centrale noodvoeding. Kies de uitvoering die bij het ontwerp past. Volg de aansluitvoorwaarden zodat laden, bewaking en omschakeling blijven functioneren.
Bij railmontage moeten zowel adapter en rail als de elektrische voeding geschikt zijn. Voorkom dat een gewone schakel- of dimstand onbedoeld de noodzakelijke voeding onderbreekt. Een bestaande 3-faserail is op zichzelf geen bewijs van geschiktheid. Lees ook de systeemkeuze bij railverlichting.
Maak de oplevering controleerbaar
Vraag om een bijgewerkte plattegrond met herkenbare armatuurnummers. Laat daarbij de gekozen producten, voeding, vereiste prestaties en uitgevoerde controles vastleggen. Controleer of de documentatie ook beschrijft hoe storingen worden herkend en gemeld.
Laat uitleggen welke indicatoren normaal zijn, welke meldingen actie vragen en wie je daarvoor inschakelt. Spreek af wie beheerder is, wie onderhoud uitvoert en wie bij afwezigheid opvolging regelt. Een oplevermap helpt pas wanneer iemand weet waar die staat en ermee werkt.
Organiseer tests en onderhoud
Leg vast wie controles uitvoert, welke testprocedure en termijnen gelden en waar resultaten worden bewaard. Beoordeel werking, noodbedrijfsduur, accustatus en zichtbaarheid volgens de voorschriften voor de installatie.
Een automatisch testsysteem kan storingen melden, maar iemand moet de meldingen opvolgen. Lees ook wat controle en keuring van noodverlichting inhouden. Plan tests en herstel zo dat de beschikbaarheid tijdens gebruik van het gebouw wordt gewaarborgd.
Kies Notbeleuchtung op basis van het vastgelegde ontwerp. Houd dit onderdeel herkenbaar naast de keuzes voor sfeerverlichting en werklicht in de horeca.
Wat zet je in het logboek?
- Datum, armatuurnummer of systeemdeel en naam van degene die controleert.
- Soort controle of test en de gehanteerde procedure.
- Resultaat, storingsmelding en eventuele afwijking van de ontwerpgegevens.
- Afgesproken herstelactie, verantwoordelijke en opvolgdatum.
- Uitgevoerd herstel en de controle waarmee de werking opnieuw is vastgesteld.
Dit is een praktische indeling, geen vervanging voor de documentatie-eisen van jouw installatie. Stem de testmomenten af op gebruik, voorgeschreven procedures en eventueel benodigde herlaadtijd. Bij een storing laat je beoordelen welke maatregelen nodig zijn totdat de vereiste werking is hersteld.
Neem een gewijzigde inrichting mee in de periodieke beoordeling. Een hoge kast, nieuw gordijn of seizoensdecoratie kan een aanduiding afschermen zonder dat een automatische elektrische test een storing meldt. Controle van de werkelijke situatie blijft daarom nodig.
