CRI helpt om de kleurweergave van winkelverlichting te vergelijken. Dat is relevant bij kleding, meubels, cosmetica en andere producten waarbij kleurnuances meetellen. De waarde is een hulpmiddel bij de keuze, geen garantie op meer verkoop of op een identieke kleurindruk onder ieder ander licht.
Wat betekent CRI?
CRI staat voor Colour Rendering Index. De gebruikelijke algemene waarde Ra vergelijkt de kleurweergave van een lichtbron met een referentielichtbron bij dezelfde of vergelijkbare kleurtemperatuur. De referentie is niet in alle gevallen daglicht.
Ra is gebaseerd op acht testkleuren. Een waarde dichter bij 100 betekent voor die testkleuren een kleinere gemiddelde afwijking van de referentie. CRI 90 betekent dus niet dat 90% van alle kleuren correct wordt weergegeven.
Voor meer achtergrond lees je de uitleg over CRI en kleurweergave. Een enkel gemiddelde vertelt niet hoe iedere stof, lak of huidtint eruitziet.
CRI 80 of CRI 90 vergelijken
Bij kleurgevoelige productpresentaties kan een uitvoering met Ra 90 of hoger een zinvol uitgangspunt voor een vergelijking zijn. Beoordeel daarbij ook de verdere kleurgegevens en een proef met echte producten. Het is geen algemene wettelijke drempel voor iedere winkelzone.
Een waarde Ra 80 bewijst evenmin dat een lamp voor alle algemene winkelverlichting volstaat. De toepassing en eventuele eisen aan de werkplek moeten afzonderlijk worden beoordeeld. Vraag bij een offerte welke kleurprestaties voor de betreffende zones zijn gekozen.
Vraag waar nodig naar aanvullende kleurgegevens
De verzadigde rode testkleur R9 maakt geen deel uit van het gemiddelde Ra. Bij rode materialen of huidtinten kan informatie daarover nuttig zijn. Twee lichtbronnen met een vergelijkbare Ra kunnen op afzonderlijke kleuren verschillend presteren.
Vraag de leverancier om de gegevens van de exacte uitvoering, niet alleen van de productfamilie. Varianten met een andere lichtkleur of elektronica kunnen andere kenmerken hebben. Lees daarnaast lichtkleur voor een winkel kiezen: kelvin en CRI beschrijven verschillende eigenschappen.
Staat er Rf in de offerte?
Naast Ra kun je de nieuwere kleurgetrouwheidsindex Rf tegenkomen. De CIE adviseert sinds 2025 om deze maatstaf te gaan gebruiken en tijdens de overgang Ra en Rf naast elkaar te rapporteren. Rf is ontwikkeld om beperkingen van de oudere Ra-methode te ondervangen.
Vergelijk in offertes dezelfde maatstaf. Een Ra-waarde en een Rf-waarde met hetzelfde getal zijn niet zonder meer gelijkwaardig. Vraag welke gegevens bij de exacte lampuitvoering horen en leg die naast de proef met jouw assortiment. Ook Rf is geen voorspelling van verkoop of van de kleurindruk bij een klant thuis.
Voorbeeld: donkerblauwe en zwarte kleding vergelijken
Hang een donkerblauw en een zwart kledingstuk naast elkaar onder de beoogde verlichting. Voeg een lichtgekleurde stof en een materiaal met glans toe. Beoordeel tintverschil, structuur en reflecties vanaf de gebruikelijke kijkafstand.
Vergelijk kandidaten bij een vergelijkbare lichtkleur en hoeveelheid licht op de kleding. Als de ene proef veel feller is, kun je het verschil niet uitsluitend aan CRI toeschrijven. Bekijk dezelfde kleding ook in de paskamer en noteer waar de indruk verandert.
Zelfs na een goede proef kan het kledingstuk thuis anders ogen. Daar zijn de lichtbron, daglichtbijdrage en omgeving anders. Beloof daarom geen identieke kleurindruk op basis van alleen een hoge Ra-waarde.
Materialen en versproducten
Gebruik bij showrooms de echte hout-, lak-, tegel- en stofstalen die klanten vergelijken. Glans en reliëf hangen ook af van de lichtrichting. CRI alleen bepaalt dus niet hoe duidelijk een oppervlak zichtbaar wordt.
Beoordeel bij versproducten of speciale verlichting kleuren niet ongewenst benadrukt. Kleurpresentatie toont geen voedselkwaliteit aan. Houd de proef gericht op zichtbaarheid en een passende weergave van het assortiment.
Leg de keuze vast in het lichtplan
- Noteer de gewenste kleurprestaties per productzone.
- Bewaar Ra en beschikbare aanvullende gegevens van de gekozen uitvoering.
- Beoordeel kleurtemperatuur, lichtverdeling en verblinding afzonderlijk.
- Leg de geteste producten, instellingen en bevindingen vast.
Vergelijk geschikte railspots vanuit deze gegevens en de overige keuzes voor winkelverlichting. Controleer bij vervanging opnieuw of de aangeboden lamp of spot dezelfde bedoelde eigenschappen heeft.
